Je baby kan met wat kleine aanpassingen meteen met de pot mee-eten. Gevarieerde, zo min mogelijk bewerkte voeding is voor het hele gezin belangrijk, jong en oud. Ingewikkelde schema’s en richtlijnen zijn niet nodig als je baby start met vaste voeding, een beetje gezond verstand en een goed voorbeeld is voldoende.

Lees hier deel 1 : vaste voeding à la Rapley is een kwestie van je baby de controle geven.

Eten doe je samen
Baby’s zijn niet kieskeurig. Handig, zo leert een baby allerlei soorten voedsel kennen. Je laat je baby daarom het liefst meteen al met de pot mee-eten. Bovendien doet je baby je graag na! Samen eten geeft een baby het gevoel erbij te horen, ze ziet wat jij eet en wil dat ook proeven. Starten met vast voedsel gaat zo vrijwel vanzelf, je baby schuift aan en de gezelligheid doet de rest.

vlindervleugels-040
Baby’s zijn niet kieskeurig. Eten is een ontdekkingstocht!

Motoriek
Een baby van een half jaar is nog volop aan het oefenen met haar motoriek. Dit wil niet zeggen dat je helemaal apart moet koken voor je baby, liever niet zelfs. Eten is een sociaal gebeuren, je baby zal het liefst eten wat jij ook eet! Vaak zelfs het allerliefst van jouw bord. Het is wel prettig als er ook iets op tafel komt wat gemakkelijk te pakken is voor kleine babyknuistjes. Het is handig om in deze fase handzame stukken eten aan te bieden. Gestoomde wortel, broccoli, een kipkluif (kleine stukjes bot verwijderen!); alles met een ‘handvat’. Door te oefenen zal je baby steeds handiger worden, en met een maand of negen kunnen veel baby’s al een erwt tussen duim en wijsvinger pakken (pincetgreep). Pin je niet vast op precieze leeftijden, elk kind volgt haar eigen tijdlijn. Die handige grote stukken zijn steeds minder nodig. Al te lang alleen maar gestoomde groenten en stukken fruit aanbieden kan, net als puree uit potjes, zijn doel voorbij schieten doordat een baby dan alsnog niet echt met de pot mee-eet. Als je twijfelt of je baby al overweg kan met een stamppot of soep, laat het haar dan gewoon proberen! Het eten is één groot leerproces, en wie weet verrast je baby je wel.

Verstikkingsgevaar?
De kokhalsreflex van baby’s van een half jaar oud ligt nog behoorlijk ver voorin de mond. Het voordeel van nu beginnen met stukken eten is dat een baby zo leert om niet teveel tegelijk in haar mond te steken, of te ver naar achteren. Het kokhalzen lijkt een beveiligingsmechanisme te zijn tegen verstikken: een baby merkt ruim van te voren dat dit stuk voedsel te groot/teveel/te ver achter in de mond komt. Echt verslikken wil zeggen dat er iets (bijna) in de luchtpijp komt, en dat gebeurt hierdoor juist minder snel. Het is wel verstandig om uit te kijken met gladde ronde etenswaren zoals noten en druiven. Deze kunnen beter als puree op brood (noten) of gehalveerd (druiven) aangeboden worden. Rechtop zitten is de belangrijkste beveiliging tegen verslikken.

Schema’s
Een baby van zes maanden mag vrijwel alles eten. De angst voor allergie en het advies voedingsmiddelen één voor één te introduceren is ontstaan door de gewoonte te vroeg bij te voeden, als de darmen van een baby voedsel nog niet kunnen verwerken. Als je baby al via borstvoeding op een voedingsmiddel reageerde is het wijs dit nog even niet te geven, net als wanneer je andere redenen hebt om aan te nemen dat je baby mogelijk allergisch kan reageren op bekende allergenen als pinda en koemelk. In andere gevallen kunnen baby’s gewoon mee-eten met wat er op tafel komt. Brood, (koe)melkproducten enzovoorts hoeven niet vermeden te worden. Dit zijn wel producten om met mate te eten, en melkproducten moeten het eerste jaar echt als eten behandeld worden. Een beetje yoghurt als toetje of melk om mee te koken kan prima, maar geen hele glazen zuivel. Vlees en ei is heel nutriënt-rijk, het bevat o.a. ijzer. Het moet natuurlijk wel goed gaar zijn. Honing is pas na een jaar veilig, wegens de mogelijke besmetting met een bepaalde botulisme-bacterie.

pannenkoek 040Het is ook niet nodig om met één maaltijd per dag te beginnen. Tijdens elk eetmoment kan je baby aanschuiven, of het nu één, drie of vijf keer is. Andersom is het helemaal niet erg als je baby in slaap valt net voor de maaltijd, het eten is immers oefenen en er komen nog genoeg kansen. Bij honger is de borst nog altijd de beste oplossing. Geef dus gerust de borst vlak voor het eten, een baby hoeft geen honger te ‘bewaren’ voor de maaltijd. Liever niet zelfs, want hoe makkelijk is het om iets nieuws te leren op een lege maag?

Vet en ijzer
Variatie is belangrijk. Veel verschillende soorten eten helpen een baby een variëteit aan voedsel te leren kennen. Belangrijk is hierbij te letten op vet: kinderen jonger dan twee jaar hebben voor de hersenontwikkeling en het metabolisme voldoende vetten nodig. Een tekort aan vetten in deze periode is een risicofactor voor overgewicht later.
Een van de eerste voedingsstoffen die uit vaste voeding moeten komen is ijzer. Exclusief borstgevoede baby’s lopen niet snel een tekort op, tenzij ze te vroeg geboren zijn. Ook het laten uitkloppen van de placenta is belangrijk voor de ijzervoorraad. Zodra er vaste voeding gegeven wordt is het wel van belang dat dit voldoende ijzer bevat. Ijzer uit vlees en eieren is het makkelijkst opneembaar. Gedroogde vruchten en groenten als broccoli bevatten ook ijzer, al is dat lastiger op te nemen door het lichaam. Ontbijtgranen ‘versterkt’ met ijzer zijn ongeschikt. Vitamine C helpt ijzeropname, een sinaasappel bij de maaltijd is een goed idee.

Zout en suiker
Zout kan zoveel mogelijk achteraf aan tafel aan het eten worden toegevoegd. Een teveel aan zout belast de nieren erg. Af en toe een stukje gehaktbal, ham of kaas is geen probleem. Kant-en-klaar maaltijden bevatten over het algemeen teveel zout en zijn ongeschikt voor baby’s. Mineraalzout bevat verschillende soorten mineralen, en is daarom een gezondere keuze dan het gangbare geraffineerde, ‘lege’, tafelzout. Kruiden kunnen prima, alleen chili en rode peper zijn een beetje teveel van het goede.
Voor suiker geldt iets soortgelijks: bewerkte producten als koek bevatten geraffineerde suiker. Dat is juist voor een baby erg ongezond, niet alleen vanwege het ontwikkelen van een voorkeur voor zoet maar ook loopt een kind vitamines en mineralen mis omdat het buikje dan al gevuld is met lege calorieën. Suikers die van nature aanwezig zijn in onbewerkt eten zijn geen probleem: fruit en zoiets als zoete aardappel is gezond, gedroogd fruit kan heel prima (maar wel met mate). Baby’s vinden eten en verschillende smaken vooral heel interessant, en hebben nog niet in hun hoofd dat er bijvoorbeeld suiker in yoghurt ‘moet’ om het lekker te maken. Je baby zal waarschijnlijk best een rijstwafel aannemen als jij een koekje eet. Een dreumes pikt dat vaak niet meer, die ziet het verschil en wil dan óók een koekje. Grote kans dat het koekje extra aanlokkelijk wordt als het verboden wordt, voorleven is het adagio. Heb je liever niet dat je kind geen koek eet? Laat het dan zelf ook staan. Overigens draait het vooral om goede gewoontes, niet de uitzonderingen: het verjaardagsfeestje of die keer dat je ergens op bezoek bent en er koek op tafel staat.

Drinken
Een baby jonger dan een jaar heeft genoeg aan borstvoeding. Een slokje water uit jouw glas is geen probleem, veel baby’s willen dat op een bepaald moment graag proberen. Glazen vol water bouwen borstvoeding af. Koemelk op deze leeftijd is af te raden als drinken. Thee remt ijzeropname en zoete dranken zijn lege calorieën, dit is dus ongeschikt voor een baby.

Linda Rikkers
Bronnen:
Baby-led weaning – Gill Rapley
http://medicalxpress.com/news/2014-04-breast-diet-years-child-obesity.html

 

DELEN
Vorig artikelOpaoma
Volgend artikelSchaken
Linda Rikkers
Linda Rikkers is moeder van drie kinderen. Zij werkte tot voor kort als Creatief Therapeut Beeldend en Activiteitenbegeleider in de GGZ, en is redacteur voor BOVA-magazine en schrijver.

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here